Ngày 27/7/2026, thị trường bán dẫn toàn cầu đón nhận hơi ấm đã lâu. Theo dữ liệu mới nhất từ các tổ chức nghiên cứu ngành, doanh số bán dẫn toàn cầu trong quý 2 năm 2026 tăng 6,8% theo quý, mức giảm so với cùng kỳ thu hẹp xuống 2,1%, đánh dấu lần tăng trưởng dương đầu tiên sau ba quý giảm liên tiếp. Trong đó, giá chip nhớ phục hồi mạnh mẽ, giá hợp đồng DRAM và NAND Flash tăng lần lượt 12% và 8% so với quý trước, trở thành động lực chính thúc đẩy thị trường ấm lên.
Chip nhớ dẫn đầu, cải thiện cung cầu
Xét theo phân khúc, sự phục hồi của chip nhớ là rõ rệt nhất. Các nhà sản xuất lớn như Samsung Electronics, SK Hynix, Micron Technology đã cắt giảm mạnh chi tiêu vốn trong nửa cuối năm 2025, đồng thời đẩy nhanh quá trình chuyển đổi sang các sản phẩm cao cấp như DDR5, HBM3E, giúp giảm bớt tình trạng dư cung. Ngoài ra, nhu cầu bộ nhớ băng thông cao (HBM) từ máy chủ AI và trung tâm dữ liệu tiếp tục bùng nổ, đơn hàng HBM3E đã kín đến năm 2027. Về NAND Flash, nhu cầu SSD doanh nghiệp được thúc đẩy bởi điện toán đám mây và đào tạo AI, giá đã ngừng giảm và phục hồi.
Tỷ lệ sử dụng công suất xưởng đúc wafer phục hồi trên 90%
Lĩnh vực xưởng đúc wafer cũng có tín hiệu tích cực. Báo cáo tài chính quý 2/2026 của TSMC cho thấy tỷ lệ sử dụng công suất tiến trình tiên tiến dưới 7nm lên tới 95%, trong đó công suất 5nm và 3nm liên tục đầy tải, chủ yếu từ các đơn hàng chip HPC và AI của Apple, NVIDIA, AMD. Samsung Electronics cũng thông báo tỷ lệ sử dụng dây chuyền 4nm và 3nm đã tăng lên trên 85%, và dự kiến bắt đầu thử nghiệm 2nm vào nửa cuối năm. Các nhà sản xuất quy trình trưởng thành như UMC, SMIC cũng có tỷ lệ sử dụng công suất phục hồi lên 85%-90%, nhờ nhu cầu ổn định từ IoT, điện tử ô tô và chip quản lý nguồn.
Nhu cầu chip AI tiếp tục mạnh mẽ, điều chỉnh tồn kho chip ô tô gần kết thúc
AI chắc chắn là động lực tăng trưởng mạnh nhất của thị trường bán dẫn hiện nay. Doanh thu quý mới nhất của NVIDIA tăng 45% so với cùng kỳ, doanh thu mảng trung tâm dữ liệu vượt kỳ vọng, GPU kiến trúc Blackwell không đủ cung. AMD và Intel cũng đẩy nhanh triển khai chip AI, sản lượng các sản phẩm MI400, Gaudi 3 tăng đáng kể. Theo Gartner, thị trường chip AI toàn cầu năm 2026 sẽ vượt 80 tỷ USD, tăng 35% so với năm trước.
Về chip ô tô, sau hơn một năm giảm tồn kho, mức tồn kho chuỗi cung ứng đã trở về trạng thái lành mạnh. Các nhà sản xuất chip ô tô như NXP, Infineon, STMicroelectronics rút ngắn thời gian giao đơn hàng còn 8-12 tuần, nhưng tình trạng thiếu hụt cơ cấu vẫn tồn tại, đặc biệt là linh kiện SiC và MCU cao cấp. Việt Nam là một mắt xích quan trọng trong chuỗi cung ứng điện tử ô tô toàn cầu, đơn hàng đóng gói thử nghiệm của nhiều doanh nghiệp Nhật Bản, Hàn Quốc trong quý 2 tăng 15% theo quý, dự kiến nửa cuối năm sẽ hưởng lợi từ nhu cầu bổ sung chip ô tô.
Ngành bán dẫn Việt Nam đang chờ bứt phá
Trong bối cảnh phục hồi bán dẫn toàn cầu, Việt Nam với lợi thế địa lý và chi phí lao động đang tăng tốc hội nhập vào hệ sinh thái bán dẫn toàn cầu. Khu công nghệ cao TP. Hồ Chí Minh có kim ngạch xuất khẩu bán dẫn quý 2 tăng 22% so với cùng kỳ, chủ yếu từ hoạt động đóng gói thử nghiệm của Intel, Samsung và Amkor. Ngoài ra, Chiến lược phát triển bán dẫn quốc gia do Chính phủ Việt Nam ban hành tháng 12/2025 đặt mục tiêu đến năm 2030 xây dựng ít nhất 10 nhà máy đóng gói tiên tiến và thu hút 20 doanh nghiệp bán dẫn hàng đầu thế giới. Hiện đã có nhiều ông lớn đóng gói thử nghiệm như ASE, JCET công bố tăng vốn mở rộng sản xuất tại miền Bắc Việt Nam.
Triển vọng ngành: Nửa cuối năm dự kiến tiếp tục cải thiện
Nhìn về nửa cuối năm 2026, hầu hết các tổ chức phân tích giữ quan điểm lạc quan. Tổ chức Thống kê Thương mại Bán dẫn Thế giới (WSTS) dự báo mới nhất nâng tốc độ tăng trưởng quy mô thị trường bán dẫn toàn cầu năm 2026 lên 12,4%, tổng đạt 620 tỷ USD, vượt đỉnh lịch sử năm 2022. Tuy nhiên, rủi ro địa chính trị và nhu cầu điện tử tiêu dùng cuối phục hồi yếu vẫn là thách thức tiềm ẩn. Việc Mỹ nâng cấp kiểm soát xuất khẩu sang Trung Quốc có thể gây xáo trộn chuỗi cung ứng, trong khi chu kỳ thay thế điện thoại thông minh, PC truyền thống chưa rõ ràng. Nhưng nhìn chung, dưới nhiều động lực như AI, điện tử ô tô, tự động hóa công nghiệp và IoT, ngành bán dẫn đang bước vào chu kỳ tăng trưởng mới.
Đối với nhà đầu tư, thời điểm hiện tại để phân bổ thị trường bán dẫn cần chú ý cơ hội cơ cấu. Chip nhớ và chip AI là lĩnh vực có độ chắc chắn cao nhất; trong xưởng đúc wafer, các doanh nghiệp hàng đầu có năng lực tiến trình tiên tiến nổi bật; cổ phiếu bán dẫn Việt Nam được hưởng lợi từ dịch chuyển công suất và chính sách ưu đãi, có không gian tăng trưởng dài hạn. Khi mùa cao điểm truyền thống nửa cuối năm đến, thị trường bán dẫn toàn cầu dự kiến sẽ đạt cục diện tăng cả lượng lẫn giá.